ทันตกรรมจัดฟัน (Orthodontics)
ทันตกรรมจัดฟันเป็นการรักษาที่ช่วยแก้ไขปัญหาฟันเรียงตัวไม่สวย ฟันซ้อนเก ฟันห่าง ฟันยื่น หรือการสบฟันที่ผิดปกติ เพื่อให้ฟันเรียงตัวอย่างเหมาะสม เพิ่มประสิทธิภาพในการบดเคี้ยว และช่วยส่งเสริมสุขภาพช่องปากในระยะยาว การจัดฟันยังช่วยให้ทำความสะอาดฟันได้ง่ายขึ้น ลดความเสี่ยงของฟันผุและโรคเหงือก ที่ SDDC Phuket การรักษาดำเนินการโดยทันตแพทย์เฉพาะทางด้านทันตกรรมจัดฟัน พร้อมใช้เทคโนโลยีดิจิทัลในการตรวจวินิจฉัย วางแผน และติดตามผลการรักษา เพื่อให้ผู้ป่วยได้รับแผนการรักษาที่เหมาะสมกับโครงสร้างฟันและใบหน้าของแต่ละบุคคล ไม่ว่าจะเป็นการจัดฟันด้วยเครื่องมือโลหะ เครื่องมือสีเหมือนฟัน หรือเครื่องมือจัดฟันแบบใส
การจัดฟันเป็นการรักษาทางทันตกรรมที่ใช้การปรับตำแหน่งของฟันและกระดูกขากรรไกรในตำแหน่งที่เหมาะสม เพื่อปรับปรุงการทำงานของฟัน การบดเคี้ยวและขากรรไกร รวมถึงเสริมสร้างความสวยงามให้กับรอยยิ้ม การจัดฟันมีหลายประเภทที่เหมาะสมกับความต้องการและปัญหาของผู้ป่วยที่แตกต่างกันไป
จัดฟันโลหะ (Metal Braces)
การจัดฟันโลหะเป็นวิธีการจัดฟันที่ใช้เครื่องมือที่ทำจากโลหะ เช่น ลวดโลหะ แบร็กเก็ต และใช้ยางยึดเพื่อทำการเคลื่อนฟันให้ไปยังตำแหน่งที่เหมาะสม โดยมีการใช้โดยทันตแพทย์จัดฟันมาอย่างยาวนานในกรณีผู้ป่วยหลากหลายชนิดตั้งแต่ชนิดทั่วไปจนถึงความผิดปกติที่ยุ่งยากซับซ้อน
ข้อดี
1. มีการใช้มาอย่างยาวนาตั้งแต่เคสปกติจนถึงผู้ป่วยทีมีปัญหาฟันหรือขากรรไกรที่ยุ่งยากซับซ้อน
2. ประสิทธิภาพในการปรับตำแหน่งฟันมีการศึกษาวิจัยเป็นวงกว้าง
3. ราคาไม่แพงเมื่อเทียบกับวิธีการจัดฟันประเภทอื่น
ข้อเสีย
1. การทำความสะอาดหรือการบำรุงรักษาค่อนข้างยาก
2. อาจเกิดภาวะแทรกซ้อนกรณีผู้ป่วยสุขภาพช่องปากไม่ดี เช่น ภาวะฟันผุ เหงือกอักเสบ เป็นต้น
3. ไม่เหมาะสมกับเคสผู้ป่วยที่ต้องการความสวยงามสูงระหว่างการจัดฟัน
จัดฟันแบบเดม่อน (Damon Braces)
การจัดฟันเดม่อนเป็นเทคนิคการจัดฟันที่ใช้แบร็กเก็ตสามารถรัดลวดได้ด้วยตัวเอง (Self ligating braces) โดยไม่ต้องใช้ยางในการรัดลวดเข้ากับแบร็กเก็ต มีข้อดีก็คือ ทำให้ระยะเวลาในการทำงานของทันตแพทย์ (clinical chair time) ในแต่ละครั้งลดลง เนื่องจากสามารถลดเวลาที่ทันตแพทย์จะต้องใช้ในการเปลี่ยนยางจัดฟันในแต่ละครั้ง มีการกล่าวว่า การใช้ self-ligating brackets จะทำให้เกิดความเจ็บปวดน้อยกว่า ทำให้ระยะการรักษาน้อยกว่า หรือทำให้การจัดฟันเสร็จเร็วกว่า แต่ในปัจจุบันยังไม่มีหลักฐานเชิงประจักษ์ที่สามารถสรุปได้อย่างแน่ชัด
ข้อดี
ลดระยะเวลาในการทำงานของทันตแพทย์ (clinical chair time) ในแต่ละครั้ง
ความสะดวกในการดูแลรักษาเครื่องมือ
บางเคสศึกษาพบว่าลดความเจ็บปวดที่เกิดจากการจัดฟันได้เล็กน้อย
ข้อเสีย
ราคาค่อนข้างสูงกว่าการจัดฟันโลหะทั่วไป
อาจยังไม่เหมาะสมกับเคสที่มีความผิดปกติที่ยุ่งยากซับซ้อน
จัดฟันใส (Clear Aligners)
จัดฟันใสเป็นระบบจัดฟันที่ใช้เครื่องมือจัดฟันที่ทำจากวัสดุใสซึ่งไม่เห็นได้ชัดเจนจากภายนอก โดยสามารถถอดออกและทำความสะอาดได้สะดวก ปัจจุบันมีหลายยี่ห้อ/บริษัทผู้ผลิต เช่น Invisalign, Smartee, Spark, Clear Correct เป็นต้น
ข้อดี
ไม่เห็นเครื่องมือ: ผู้ป่วยไม่ต้องกังวลเกี่ยวกับการมองเห็นเครื่องมือจัดฟัน
ถอดออกทำความสะอาดได้ง่าย: สามารถถอดเครื่องมือจัดฟันเพื่อทำความสะอาดฟันและเครื่องมือได้สะดวก
สะดวกสบาย: ผู้ป่วยไม่ต้องทนกับความไม่สะดวกจากเครื่องมือที่ขัดขวางการพูดหรือการเคี้ยวอาหาร
ลดการระคายเคือง: ไม่มีโลหะหรือส่วนที่อาจทำให้เกิดการระคายเคืองเหงือกและกระพุ้งแก้ม
มีแผนการรักษาด้วยระบบ 3 มิติ: การจัดฟันในระบบ 3 มิติ ทำให้สามารถวางแผนการรักษาได้อย่างแม่นยำ และมีการตรวจสอบการเคลื่อนที่ของฟันตั้งแต่เริ่มต้น
ข้อเสีย
ไม่เหมาะกับเคสผู้ป่วยที่มีความยุ่งยากซับซ้อนสูง เช่น ฟันหมุนอย่างมาก ฟันหายหลายซี่ เป็นต้น
ไม่เหมาะกับเคสผู้ป่วยที่ไม่สามารถให้ความร่วมมือในการใส่เครื่องมือได้
ไม่เหมาะกับเคสผู้ป่วยที่แพ้เรซินหรือพลาสติก
ปัจจุบันยังมีราคาสูงเมื่อเทียบกับการจัดฟันแบบโลหะ
ดูแลด้วยทีมแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
ทพ.ชาญวิทย์ ตันติกัลยาภรณ์
ทำไมต้องเลือก ศูนย์ทันตกรรมดิจิทัลสงขลานครินทร์ ภูเก็ต
1. ดูแลโดยทันตแพทย์เฉพาะทางด้านจัดฟัน
2. วางแผนการรักษาด้วยเทคโนโลยีดิจิทัล
3. แผนการรักษาเฉพาะบุคคล
4. ทางเลือกการจัดฟันที่หลากหลาย
5. ดูแลอย่างต่อเนื่องตลอดการรักษา
6. มาตรฐานการรักษาจากมหาวิทยาลัย
คำถามที่พบบ่อย
-
1. การจัดฟันช่วยแก้ปัญหาอะไรได้บ้าง?
การจัดฟันช่วยแก้ไขฟันซ้อนเก ฟันห่าง ฟันยื่น ฟันสบผิดปกติ และช่วยให้การบดเคี้ยวและการทำความสะอาดฟันมีประสิทธิภาพมากขึ้น
-
2. ควรเริ่มจัดฟันเมื่ออายุเท่าไร?
สามารถเริ่มประเมินการจัดฟันได้ตั้งแต่วัยเด็ก และผู้ใหญ่ก็สามารถจัดฟันได้เช่นกัน หากสุขภาพช่องปากเหมาะสม
-
3. การจัดฟันใช้เวลานานเท่าไร?
โดยทั่วไปใช้เวลาประมาณ 18–30 เดือน ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับความซับซ้อนของปัญหาและความร่วมมือของผู้ป่วย
-
4. การจัดฟันเจ็บหรือไม่?
หลังติดเครื่องมือหรือปรับเครื่องมือ อาจรู้สึกตึงหรือไม่สบายเล็กน้อยในช่วง 2–3 วันแรก ซึ่งเป็นอาการปกติ
-
5. มีทางเลือกในการจัดฟันแบบใสบ้างหรือไม่?
มี ในบางกรณีทันตแพทย์อาจแนะนำเครื่องมือจัดฟันแบบใส หากเหมาะสมกับลักษณะปัญหาของผู้ป่วย
-
6. ต้องมาพบทันตแพทย์บ่อยแค่ไหน?
โดยทั่วไปควรเข้ารับการปรับเครื่องมือทุก 4–8 สัปดาห์ ตามแผนการรักษาของทันตแพทย์
-
7. ผู้ใหญ่สามารถจัดฟันได้หรือไม่?
ได้ การจัดฟันสามารถทำได้ทุกวัย หากฟันและเหงือกมีสุขภาพแข็งแรง และได้รับการประเมินโดยทันตแพทย์
-
8. หลังจัดฟันเสร็จต้องใส่รีเทนเนอร์หรือไม่?
จำเป็น เพื่อช่วยรักษาตำแหน่งฟันและลดโอกาสที่ฟันจะเคลื่อนกลับหลังการรักษา